Oficjalna strona miesięcznika "Czwarty Wymiar"

Lucyna Domańska

Magiczne lustro Twardowskiego

  Miasto powiatowe Węgrów położone jest w środkowowschodniej części województwa mazowieckiego, w otulinie rzeki Liwiec. Obecnie liczy około 13 tys. mieszkańców. Ma ciekawą historię oraz piękne zabytki. Najważniejsze z nich to: kościół poreformacki, Dom Gdański, Kościół

 

Miasto powiatowe Węgrów położone jest w środkowowschodniej części województwa mazowieckiego, w otulinie rzeki Liwiec. Obecnie liczy około 13 tys. mieszkańców.

Ma ciekawą historię oraz piękne zabytki. Najważniejsze z nich to: kościół poreformacki, Dom Gdański, Kościół Ewangelicko-Augsburski, kaplica na cmentarzu ewangelickim i kościół pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny oraz świętych– Piotra, Pawła, Andrzeja i Katarzyny, obecnie w randze Bazyliki Mniejszej.

Ten zabytkowy kościół jest szczególny. Zaraz po przekroczeniu jego progu czuje się powiew tajemnicy minionych wieków. Pierwsze wzmianki o nim pochodzą już z 1414 roku, kiedy to Piotr Pietkowicz (lub Pietkiewicz), dworzanin księcia mazowieckiego Janusza I, ufundował przy wschodniej pierzei rynku w Węgrowie pierwszy drewniany kościół. Na początku XVI wieku zastąpiono go murowanym.

W 1703 r. Szwedzi zajęli Węgrów i kościół został spalony. Jeszcze tego samego roku ówczesny właściciel miasta, Jan Dobrogost Krasiński, zawarł ze znanym warszawskim architektem Carlem Ceronim umowę w sprawie odbudowy świątyni. Autorem projektu był prawdopodobnie sławny Tylman z Gameren. Typowo barokową fasadę z trójkątnym szczytem ozdobiono figurami świętych apostołów Piotra i Pawła. Uwagę przyciąga bogato profilowany gzyms na pilastrach toskańskich. Gotyckie pozostałości stanowią dwie boczne wieżyczki i szkarpy opasające budowlę.

Barokowe wnętrze zdobi wiele złoceń oraz figur aniołów i świętych. Na ścianach naw bocznych znajduje się kilka cennych fresków wspaniałego włoskiego malarza, Michała Anioła Palloniego z lat 1707-1708: „Śmierć Chrystusa na krzyżu”, „Chrzest Jezusa w Jordanie”, „Wszyscy Święci w niebie”, „Nauczanie Madonny”. W prezbiterium widnieje scena Wniebowzięcia, zaś w zakrystii znajduje się 20 XVIII-wiecznych portretów sarmackich.

Ta przepiękna bazylika od wieków skrywa mroczną tajemnicę. Właśnie tutaj, nad drzwiami zakrystii wisi lekko nachylone ku podłodze renesansowe zwierciadło z białego metalu, prawdopodobnie stopu złota i srebra. Ma popękaną, prawie czarną, zmatowiałą taflę. Otacza je ciemna drewniana rama z łacińskim napisem: „Bawił się tym lustrem Twardowski, magiczne sztuki czyniąc, teraz przeznaczone jest na służbę Bogu”. Zwierciadło to od zawsze uważane było za diabelskie i przeklęte. Podobno osoba, która w nie spojrzy, nie zobaczy swego odbicia, a jedynie to, co ma za plecami.

Nie wiadomo, jak Twardowski wszedł w posiadanie tego niezwykłego przedmiotu. Przypuszczalnie przywiózł go z Niemiec. Możliwe, że lustro wyprodukowano na dalekim Wschodzie. Pierwsze wzmianki o nim pochodzą z nocy z 7 na 8 stycznia 1569 r., kiedy to król Zygmunt August wpadł w ogromną rozpacz po śmierci ukochanej żony, Barbary Radziwiłówny. Za namową braci Mniszchów posłał po znanego już w tym czasie maga i astrologa Twardowskiego, który przybył na dwór w drugiej połowie XVI w. Jego prawdziwe nazwisko brzmiało Lorenzo Dhurr (Twardy). Król poprosił go o przygotowanie seansu spirytystycznego, gdyż magia była jedynym sposobem na skontaktowanie się ze zmarłą. Po kilku dniach w komnatach wawelskich słynny mistrz, w obecności monarchy i zebranych świadków, przeprowadził eksperyment. W magicznym lustrze w otoczeniu błękitnej mgły ukazała się zjawa Barbary. Niestety, pomimo błagań króla o pozostanie, szybko rozwiała się. (...) Po czterech latach król zmarł, a astrolog i mag nie wiadomo dlaczego musiał uciekać z kraju. Lustro oddał pod opiekę swemu dawnemu przyjacielowi, biskupowi Franciszkowi Krasińskiemu.

Podania ludowe głoszą, że ludzie braci Mniszchów, którzy z niewiadomych powodów łaknęli zemsty, dopadli Twardowskiego w karczmie Rzym niedaleko Warszawy. Wkrótce potem został on porwany na księżyc prz

Artykuły z tej kategorii

mkl2018
Oficjalna strona miesięcznika "Czwarty Wymiar", ukazującego się od 1996 roku.
Wydawca Centrum "REA" Rena Marciniak-Kosmowska - "Czwarty Wymiar" - All Rights Reserved. Wszystkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie i powielanie treści lub/i grafiki zawartej w tym serwisie bez zgody autora serwisu jest zabronione i chronione prawem.